BİLİMSEL ÇALIŞMALAR


 

 

HİJYEN-TEMİZLİK

¢  Amaç: Hastane ortamından kaynaklanabilecek enfeksiyonları önlemek, hasta, hasta yakını ve hastane çalışanları için sağlıklı bir ortam oluşturmak  amacıyla uyulması gereken temizlik kurallarını belirlemek ve uygulanmasını sağlamak.

TEMEL İLKELER:

¢  Tüy bırakmayan temizlik bezleri tercih edilmelidir,bez ve kova renkleri kullanım alanına göre belirlenmelidir.

¢  Kirli bezle temizliğe devam edilmemeli, sık bez değiştirilmelidir.

¢  Kirlenen bezler sıcak su ve deterjanla yıkanıp kurutulduktan sonra kullanılmalıdır.

Bölüm

Kova Rengi

Bez Rengi

Tuvalet hariç bütün ıslak alanlar

Sarı

Sarı

Bütün kuru alanlar (kapı, pencere, mobilya, ayna, vb.)

Mavi

Mavi

Tuvaletler ve laboratuvar alanları

Kırmızı

Kırmızı

 

¢  Toz alma dışında her tür temizlik işlemi sırasında uygun eldiven giyilmeli, işlem bitiminde eldiven çıkarılıp el hijyeni sağlanmalıdır.

¢  Ellerinde yara, çizik, vb. bulunan temizlik personeli toz alma işlemi sırasında steril olmayan temiz eldiven giymelidir.

¢  Eldivenli ellerle kapı kolu, telefon, masa, vb. yüzeylere temas edilmemelidir.

¢  Tuvalet temizliği için kullanılan eldivenler diğer alanların temizliğinde kesinlikle kullanılmamalıdır.

HASTANE TEMİZLİĞİNDE ELDİVEN KULLANIMI

Alan

Eldiven Türü

Renk

Temizlik

Plastik

Kırmızı

Evsel Nitelikli

Atık Toplama

Plastik

Sarı veya mavi

Tıbbi Atık

Toplama

Kumaş üzerine

kauçuk kaplı

Turuncu

MOP SEÇİMİ VE KULLANIMI

Mop Tipi

Kullanım Amacı

Mavi mop

Kuru süpürme

Beyaz mop

Nemli silme

Saçaklı mop

Islak silme

 

¢  Kuru süpürme ve nemli silme amaçlı moplama esnasında mop önünde kontrol edilemeyecek kadar fazla kir/materyal birikimi var ise çekçek ve faraş ile alınmalıdır.

¢  Mop, temiz alanda “S” şeklinde, kirli alanda düz hat üzerinde hareket ettirilerek temizlik yapılmalıdır.

¢  Mop ile temizlik yapılarak ilerlenirken temizlenmemiş alan bırakılmamalıdır.

¢  Kirli mop ile temizlik yapılmamalı, kirlenen moplar sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanıp kurutularak saklanmalıdır.

¢  Gün sonunda tüm moplar mutlaka sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanıp kurutularak saklanmalıdır.

¢  Saçaklı mop kullanımında zemin ıslak bırakılmamalı, kurulama işlemi yapılmalı ve kirlenme, kayma ve düşmeleri önlemek için uyarı levhaları konulmalıdır.

Çift Kovalı-Presli Paspas  Arabası       Kullanımı

¢  Paspas ilk kez kullanılıyor ise sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanarak havlarından arındırılmalıdır.

¢  Paspaslama için kullanılacak su ılık olmalıdır.

¢  Temiz su için mavi kova, kirli su için kırmızı kova kullanılmalıdır. Mavi kovaya uygun konsantrasyonda (Üretici Firma önerisine uygun olarak), kırmızı kovaya ise bunun yarısı kadar sıvı deterjan konulmalıdır.

ÇİFT KOVALI-PRESLİ PASPAS ARABASI KULLANIMI

¢  Kirli paspasla temizlik yapılmamalı, kirlenen paspas önce kırmızı kovada kirinden arındırılmalı, sonra mavi kovada yıkanmalı, sıkma presi kırmızı kova üzerine çevrilerek sıkma işlemi yapılmalıdır. Bu işlemi takiben paspas sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanıp kurutulduktan sonra tekrar kullanıma sokulmalıdır.

¢  Paspas S şeklinde hareket ettirilmeli, zeminden mümkün olduğunca uzaklaştırılmadan temizlik yapılmalıdır.

¢  Gün içinde kullanılan tüm paspaslar, gün sonunda sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanıp kurutulduktan sonra tekrar kullanıma sokulmalıdır.

HASTANE TEMİZLİĞİNDE RİSK SINIFLAMASI VE FARKLI

ALANLARIN TEMİZLİĞİ

¢  yüksek riskli alanlar:

  Ameliyathane, yoğun bakım üniteleri, hemodiyaliz, enfeksiyon kontrol komitesi tarafından belirlenen özel alanlar (kemoterapi ünitesi, izolasyon odaları, nötropenik hasta odaları, bronkoskopi,acil,tüberküloz servisi vb.)

¢  Orta riskli alanlar:

  Laboratuvarlar, hasta odaları, mutfak.

¢  Düşük riskli alanlar:

  Hemşire, doktor odaları, ofisler, kafeterya, koridorlar ve depolar

Yüzeylerin vücut sıvı ve salgıları ile kirlenmesi durumunda temizliğe ek olarak dezenfeksiyon sağlanmalı.

Risk Düzeyi

Hastane Bölümü

Uygun Temizlik

Yüksek riskli alanlar

Ameliyathane, yoğun bakım üniteleri, hemodiyaliz, infeksiyon kontrol komitesi tarafından belirlenen özel alanlar (tüberküloz servisi,bronkoskopi, nötropenik hasta odaları, izolasyon odaları,kemoterapi ünitesi,acil vb.)

Temizlik +

dezenfeksiyon

Orta riskli alanlar

Laboratuvarlar, hasta odaları (banyo ve tuvaletler dahil), mutfak

Temizlik*

Düşük riskli alanlar

Hemşire, doktor odaları (banyo ve tuvaletler dahil), ofisler, kafeterya, koridorlar ve depolar

Temizlik*

 

     

     

 

 

 

 

 

 

 

¢  Kat arabasında gerekli tüm temizlik malzemelerinin bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir (kuru temizlik mopları , sıvı deterjan, ovma amaçlı temizlik maddesi, yeterli miktarda temiz sarı, kırmızı ve mavi temizlik bezleri, tuvalet fırçası, çekçek, faraş, kova, eldiven vb.).

¢  Eksik malzeme varsa temizliğe başlamadan önce tamamlanmalıdır.

¢  Odadaki  (banyo/tuvalet dahil) çöp kovalarının içinde bulunan çöp poşetleri oda dışına çıkarılarak ağzı bağlandıktan sonra servise ait büyük çöp bidonuna taşınmalıdır.

¢  Çöp kovası kirlenmiş ise yıkanarak temizlenmeli ve kurulanmalıdır.

¢  Oda temizliği toz kalkmayacak şekilde yapılmalıdır.

¢  Temizlik her zaman temiz alandan kirli alana doğru yapılmalıdır.

¢  Oda zemini çekçek ve faraş ile kaba kirlerden arındırılmalı, kesinlikle fırça veya süpürge kullanılmamalıdır.

¢  Odadaki tüm yüzeylerin (pencere önleri, radyatörler, yemek masası, etajer, vb.) tozu alınmalıdır.

¢  Oda zemini temiz alandan başlayarak yatak altları dahil olacak şekilde kapıya doğru paspaslanmalı ve hemen kuru mop ile kurulanmalıdır

¢  Kan ve vücut sıvıları ile kirlenme olmadığı sürece temizlik su ve sıvı deterjanla yapılmalıdır.

¢  Kapı kolları sıvı deterjanla yıkanmış bez ile silinmeli ve kurulanmalıdır.

¢  Banyo ve tuvaletlerin temizliği en sona bırakılır.

¢  Kirli mop kat arabasındaki kirli bölümüne konulur ve temiz bir mopla banyo/tuvalet zeminindeki atıklar uzaklaştırılır

¢  Duş ve küvet temizliğinden önce fayanslar, ardından musluk, duş teknesi ve duşa kabin veya duş perdesi sıvı deterjan veya ovma maddesi ile silinmelidir.

¢  Lavabo ve kenarları su ve sıvı deterjan veya ovma maddesi ile temizlenir.

¢  Aynı bez yıkandıktan sonra lavabo arkasındaki duvar silinir.

¢  Lavabo aynası mavi bez kullanılarak cam temizleme maddesi ile silinmelidir.

¢  Silinen tüm yüzeyler önce durulanıp ardından kurulanmalı kesinlikle ıslak bırakılmamalıdır.

¢  Tuvalet temizliği için önce sifon çekilmeli, klozet içerisi sıvı deterjan veya ovma maddesi dökülerek tuvalet fırçası ile fırçalanmalı, klozet çevresi ayrı bir temizlik bezi ile sıvı deterjan veya ovma maddesi kullanılarak silinmelidir. Silme işlemi bitince durulama yapılmalı ve ıslak alanlar kurulanmalıdır.

¢  Yer süzgeci su tutularak kaba kirlerinden arındırılır.

¢  Tüm zemin oda temizliğinde kullanılandan farklı bir paspas ile  kapıya doğru silinir ve kurulanır.

¢  Sıvı sabun kaplarının üstüne ekleme yapılmamalıdır. Boşalan sabunluk yıkanıp kurutulduktan sonra tekrar doldurulmalıdır.

¢  Tuvalet temizliğinde kullanılan bezler (mop, paspas dahil) gün sonunda sıcak su ve deterjanla çamaşır makinasında yıkanmadan ve kurutulmadan kesinlikle başka bir alanda kullanılmamalıdır

¢  Oda/Ofis temizliği tamamlandıktan sonra  çekçek ve faraş ile koridorda bulunan kaba kirler uzaklaştırılır, tüm eşyaların (sekreter masası, oturma grubu, duvar bandı, tablolar, vb.) tozu alınır, su ve sıvı deterjan ile zemin paspaslanır ve kurulanır. Koridor temizliğinde hasta odası ve ofislerde kullanılandan farklı paspas ve kuru mop kullanılmalıdır.

¢  Hasta taburcu olduğunda derece,derece kavanozu ve oksijen kavanozu dezenfekte edilip kurutulduktan sonra kullanıma geçirilmelidir.

¢  Hastanın yatağı, etejeri,yemek masası, dolabı vs. tamamıyla dezenfekte edilmelidir.

¢  Eksitus veya taburcu olan ya da başka bir servise devrolan hastanın ardından günlük temizlik işleminin tüm basamakları uygulanmadan yeni hasta kabul edilmemelidir.

¢  Ameliyathane dışındaki yüksek riskli alanlarda [Tüberküloz servisi,acil,bronkoskopi,kemoterapi, izolasyon odaları, nötropenik hasta odaları, vb.] günlük temizliğe ek olarak yerler ve elle sık teması olan tüm yüzeyler (etajer, monitör ve, yemek masası, desk, musluk başı, kapı kolu, yatak kenarları, vb.) dezenfekte edilir.

                                       ·            Temizlik + dezenfeksiyon işlemi sabah saatlerinde bir kez yapılır, her kirlenme olduğunda ve her hasta değişiminde tekrarlanır.

¢  Yüksek riskli alanlar için kullanılan tüm temizlik bezleri (paspas, mop, toz bezi, vb.)  alana/odaya özel olmalıdır.

¢  Su ve deterjanla temizlik yapılan alanlarda her üç odada bir temizlik solüsyonu değiştirilmelidir. Yoğun kirlenme meydana gelmişse daha sık solüsyon değişimi yapılmalıdır.

¢  Tüm temizlik bezleri (paspas, mop, toz bezi, vb.) kirlendikçe değiştirilmeli, kirli bezle temizlik işlemine devam edilmemelidir.

¢  Kirlenen temizlik bezleri bekletilmeden çamaşır makinasında sıcak su (>60°C) ile yıkanarak kurutulmalıdır.

 

 HASTANE ORTAMINDA BULUNAN DİĞER YÜZEYLERİN

 PERİYODİK TEMİZLİĞİ

Malzeme/Yüzey

Temizlenme Sıklığı

Nasıl Temizlenecek?

Sedye

Tekerlekli sandalye

Acil arabası

Çamaşır arabası

Serum askıları

Günde en az bir kez ve kirlendikçe

Su ve deterjanla silinmeli

Mobilyalar

Günde bir kez

Ayda bir kez

Toz alma

Su ve deterjanla silinmeli

Camlar

Haftada bir kez

Cam temizleme maddesi ile silme ve kurulama

Perdeler

Haftada bir kez

Kirlendikçe

Kuru vakum

Yıkama

Duvarlar

Gerekli görüldükçe

Su ve uygun deterjanla silinmeli

Tavanlar

Ayda iki kez

Kuru vakum

Malzeme/Yüzey

Temizlenme Sıklığı

Nasıl Temizlenecek?

Tavan lambaları

Haftada bir kez

Ayda bir kez

Toz alma

Nemli bezle silme

Radyatörler

Günde bir kez

Haftada bir kez

Toz alma

Fırçalama

Ahşap bölgeler

Günde bir kez

Toz alma

Zemin

Kirlendikçe

Su ve uygun deterjanla silinmeli

Halı

Kirlendikçe

Su ve uygun deterjanla silinmeli

Baca kapakları

Havalandırma boşlukları

Ayda bir kez

Mekanik temizlik ve kuru vakum uygulama

Teras ve çatı

Haftada bir kez

Süpürme ve yıkama

 

¢  Gerekli görülen durumlarda periyot beklenmeden temizlik yapılır.

¢  Yüzeylerde kan ve vücut sıvıları ile kirlenme var ise temizliğe ek olarak dezenfeksiyon yapılır.

¢  Kirli çamaşır arabaları günde en az bir kez temizlenmeli ve dezenfekte edilmelidir.